İçindekiler:
Kondromalazi Patella (Diz Kapağı Kıkırdak Yumuşaması) Nedir?
Kondromalazi patella diz kapağı (patella) eklem yüzünün bozulması sonucu diz önünde ağrı ile karakterize bir hastalıktır. Dizin ön kısmında, patellofemoral eklem dediğimiz, femur kemiği ile diz kapağı arasında bir eklem bulunur. Diz hareketleri esnasında diz kapağı femur alt ucundaki yuvası (trochlear oluk) içinde hareket etmektedir. Diz kapağı kıkırdağı herhangi bir neden ile bozularak, diz hareketleri esnasında diz önünde ağrıya neden olur. Genellikle genç yetişkin çağlarında görülmekle birlikte, kadınlarda erkeklere oranla daha sık görülmektedir.
Kondromalazi Patella Bulguları Nelerdir?
Kondromalazi patella hastalığında en sık semptom dizin ön kısmında görülen ağrıdır. Uzun süre oturur vaziyette kalmak (beyaz yakalı grupta), merdiven yokuş inip çıkmak ve çömelme / squat egzersizleri gibi durumlarda ağrı şiddetlenir. Diz önünden ses gelmesi ve tıkırdama hissi (krepitasyon) önemli bulgulardan bir tanesidir. Yine diz üzerine basılması veya diz üzerinde iş yapıldığında sürtünme hissi ve ağrı oluşması da sık görülen diğer semptomlardır. Sporcularda diz ağrısının önemli nedenlerinden biri kondromalazi patella olup, özellikle tekrarlayan yüklenme ve patellofemoral eklem mekanik stresine bağlı olarak ortaya çıkar.
Kondromalazi Patella Neden Olur?
Kondromalazi patella hastalığının gelişmesi için birçok neden mevcuttur. Ağrıyı ortaya çıkaran sebep diz kapağı kıkırdağının yıpranması ve bozulmasıdır. Uzun süre oturur vaziyette kalmak ve diz bükerek iş yapmak en sık nedenlerdir. Bunun dışında kas güçsüzlüğü bacak kemiklerindeki eğrilik, kemiklerin dizilim bozuklukları ve diz çevresi kırıkları.
Kondromalazi Patella Tanısı Nasıl Konulur?
Diz ağrısı şikayeti ile ortopedi polikliniğine başvuran hastalar ortopedi doktoru tarafından ayrıntılı olarak muayene edilir. Muayene sonrasında hekim kesin tanıyı koymak adına görüntüleme yöntemlerine başvurabilir. Çekilen diz röntgenleri ve diz MR incelemesi ile tanı kesinleştirilir. Diz kapağı kıkırdağının değerlendirilmesi en iyi yöntem diz MR incelemesidir.
Diz Kapağı Kıkırdak Yumuşaması Tedavisi
Kondromalazi patella tedavisi için ilk basamak cerrahi dışı yöntemlerdir. Bu doğrultuda hastalara öncelikle ilaç tedavisi, aktivite modifikasyonu ve fizik tedavi önerilir. Gün içinde dizin bükülü olarak oturulduğu süre mutlaka kısaltılmalı ve 45 dakikada bir, kişi ayağa kalkıp kısa da olsa yürümelidir. Fizik tedavi olarak merkez kaslar (core kaslar = kalça, bel, karın, sırt kasları) güçlendirilmelidir. Ön ve iç uyluk adalelerine güçlendirme, arka uyluk adalelerine germe egzersizleri uygulamak gerekir.
Diz Kapağı Kıkırdak Yumuşaması Ameliyatı
Kondromalazi patella hastalığı tedavisinden ilk basamakta yer alan koruyucu tedaviler faydasız olduğu durumda, hastalara cerrahi tedavi uygulamak gerekir. Hastalığın altında yatan nedenler tespit edilerek buna uygun cerrahi düzeltme yapılmalıdır. Bu bağlamda diz artroskopisi (kapalı cerrahi) ile diz kapak ekleminin temizlenmesi, kapağın gevşetilmesi işlemleri yapılabilir. Açık cerrahi olarak patella dizilim cerrahileri yapılabilmektedir.
Diz Kapağı Kıkırdak Yumuşaması Ameliyatı Sonrası Fizik Tedavisi Gerekir Mi?
Kondromalazi patella hastalığının gerek artroskopik gerekse de açık ameliyatları sonrası eklemde sertlik ve kas gücü kaybı gibi durumlar görülebilmektedir. Bu bağlamda hastalara cerrahi sonrası doktorun uygun gördüğü fizik tedavi uygulamalarının yapılması gerekmektedir.
