Kayakçı başparmağı yaralanmasının tedavisi konservatif (atel vb.) veya cerrahi şekilde yapılabilir. Tanısı röntgen ve MR ile konulur.
İçindekiler:
Kayakçı Başparmağı Nedir?
Parmak eklemlerinde, eklem stabilitesinin sağlanması, kavrama ve tutma gibi fonksiyonların gerçekleştirilmesine yardım etmek amacıyla çeşitli bağ yapıları bulunmaktadır. Bu bağlardan bazıları, spesifik durumlarda yaralanmaya ve hasar almaya yatkındırlar.
El başparmağının el tarak kemiği le birleştiği eklemin iç ve dış tarafında ulnar ve radial kollateral ligament olarak bilinen bağlar mevcuttur. Bu bağlardan ulnar kollateral ligamentin (UCL) yaralanması durumuna halk arasında kayakçı başparmağı yaralanması denilmektedir. Bu sportif faaliyet sırasında yaralanmaya yol açabilecek durumlar sıklıkla meydana geldiğinden isimlendirmede kullanılmıştır.
Kayakçı Başparmağı Belirtileri
Başparmak UCL yaralanması parmak açık durumdayken üzerine yük binmesi sonucunda gerçekleşir. Kayak sporunda baton iplerinin başparmağı düşme sırasında zorlaması ile beraber başparmağın iç tarafında bulunan bağın kopması veya bağın yapıştığı kemiğin kopması (avülsiyon kırığı) sonucunda kayakçı başparmağı yaralanması oluşur.
Travma sonrasında akut süreçte başparmağın iç tarafında şişlik, ağrı, morarma izlenir. Hastanın tutma ve kavrama kuvvetlerinde azalma sık izlenilen şikayetler arasında yer alır.
Kayakçı Başparmağı Tanısı
Kayakçı başparmağı tanısı ortopedi hekimi tarafından yapılan muayene ve sonrasında istenilecek röntgen ve MR görüntülemesi ile konulur. Muayene sırasında ilk olarak ağrı ve şişlik değerlendirilir sonrasında ise valgus stres testi denilen ulnar kollateral bağ yaralanmasının tanısında kullanılan stres testi gerçekleştirilir. Başparmağın sağlam tarafa göre daha fazla dışa doğru açılması, kuvvet uygulanırken hastanın rahatsızlık veya ağrı duyması durumunda test pozitif olarak değerlendirilir ve görüntüleme tetkikleri istenir. Fizik muayene ile düşünülen ön tanı, görüntüleme tetkikler incelenerek kesinleştirilir.
Kayakçı Başparmağı Tedavisi
Kayakçı başparmağı yaralanmasının tedavisi konservatif (atel / splint) veya cerrahi şekilde yapılabilir. Fizik muayene ve görüntüleme tetkikleri incelendikten sonra; erken evre bağ yaralanmaları, sağlam taraf ile karşılaştırıldığında stres testinde 15 dereceden az fark olması ve bağ yaralanmasına eşlik eden yerinden kaymamış kırık olması durumunda konservatif tedavi uygulanır. 3-6 hafta arasında başparmak destekli bir splint veya alçı uygulanır. Alçılama sonrasında fizik tedavi uygulanarak yaralanma öncesi fonksiyonların kazanılması sağlanır.
Kayakçı başparmağı yaralanmasının cerrahi tedavisi; ileri evre tam kat bağ yaralanmaları, sağlam taraf ile karşılaştırıldığında stres testinde 15 dereceden fazla fark olması, bağ yaralanmasına eşlik eden yerinden kaymış kırık olması ve konservatif tedavinin başarısız olduğu hastalarda cerrahi önerilir. Cerrahi sırasında yırtılan bağ uygun gerginlikte, anatomik olarak uygun yere dikişler ve ankorlar yardımı ile fikse edilir. Cerrahi tedavi sonrasında da konservatif tedaviye benzer şekilde başparmak destekli splint veya atel uygulaması 3-6 hafta süre ile yapılır. Sonrasında fizik tedavi ve rehabilitasyon sürecine başlanır.
